Vương quốc Kosala
Mốc I : Hoàn cảnh trước khi Phật ra đời
Mốc II : Sự kiện Phật đản sanh
Mốc III: Giai đoạn tuổi thơ của Bồ tát Tất Đạt Đa
Mốc IV : Giai đoạn trưởng thành - xuất gia
Mốc V : Tầm đạo
Mốc VI : Thành đạo
Mốc VII: Những vị đệ tử đầu tiên
Mốc VIII : Tăng đoàn lớn mạnh
Mốc IX: Mười ba năm cuối cuộc đời Đức Phật
Mốc X : Đức Phật nhập niết bàn
Ghaṭīkāra
PERSON
Mapping: UNRESOLVED
Evidence: A
ID: ppn_c84d65513aab7022c15c
Nội dung từ điển
Ghaṭīkāra.—Một Đại Phạm Thiên. Vào thời Phật Kassapa ông
làm thợ gốm ở Vehaliṅga kiếm tiền chăm lo cho cha mẹ mù loà.
Ông là một cƣ sĩ rất sùng tín của Phật; có lần Phật nhận lời mời của
ông thay vì của vua trị vì Benares. Nghe nói Phật Kassapa đến nhà
ông mỗi khi cần vật dụng gì bởi Ghaṭīkāra rất chăm lo cho ngài. Một
hôm lúc ông không có nhà, bà con đến dở nóc nhà ông đem về lợp
lều của Phật theo lời đề nghị của ngài. Nhà của ông trống trơn suốt
ba tháng nhƣng không có hột mƣa nào lọt vô vì lòng tịnh tín vô biên
của ông đối với Phật (1). Và, theo Nalapāna Jātaka (2) mƣa sẽ không
bao giờ rơi chỗ nhà ông suốt kiếp này.
Vào thời Ghaṭīkāra Bồ Tát là một Bàlamôn trẻ tên Jotipāla.
Jotipāla là bạn của Ghaṭīkāra nhƣng không có lòng tịnh tín với Phật
Kassapa. Một hôm Ghaṭīkāra rủ Jotipāla đi viếng Phật nhƣng chàng
không chịu khiến Ghaṭīkāra phải lôi chàng đi. Về sau Jotipāla gia
nhập Tăng Đoàn, nhƣng Ghaṭīkāra không thể đi theo vì có cha mẹ già
phải nuôi. Vua Kikī trị vì Benares bấy giờ nghe nói về đức hạnh của
941
Từ Điển Danh Từ Riêng Pāli
ông bèn truyền chở 500 xe gạo tốt, vân vân đến cho, nhƣng ông
không nhận nói rằng ông có đầy đủ rồi (3).
Sau khi mệnh chung, Ghaṭīkāra đắc quả Anahàm và sanh làm
Mahābrahma trên cõi Thiên Avihā. Ông truyền lại tám pháp mà
một tỳkheo phải thành tựu cho Phật Kassapa lúc Phật xuất thế làm
tỳkheo (5). Bình bát khất thực mà ông cung cấp cho Phật biến mất sau
khi Phật đƣợc Sujātā dâng cho bát cháo sữa (6).
Theo Saṃyutta Nikāya (7), Ghaṭīkāra có viếng Phật sau khi
ngài chứng đắc và Phật có nhắc lại tình bạn xƣa. Bấy giờ ông có đề
cập đến nhiều bạn khác nữa (ngoài Jotipāla) nhƣ Upaka,
Phalagaṇḍa, Pukkusāti, Bhaddiya, Khaṇḍadeva, Bāhuraggi, và
Piṅgiya. Họ có nghe Phật thuyết pháp, và sau khi mệnh chung sanh
về cõi Avihā. Ở đây ông đƣợc Phật gọi là Bhaggava.
(1)
Mil. 223 f. (2)
J. i. 172. (3)
M. ii. 46 ff.; S. i.
35 f.;Bu. xxv. 41; SnA. i. 152. (4)
Dĩ nhiên ông đã đắc quả
Tuđàhƣờn trƣớc khi mệnh chung (DhA. i. 380), nhƣng ông không
muốn ngƣời ta biết về các chứng đắc của ông (AA. i. 44).
(5)
J. i. 65; SnA. ii. 382; BuA. 236; VvA. 314. (6)
J.
i. 69. (7)
S. i. 35 f.; 60.
làm thợ gốm ở Vehaliṅga kiếm tiền chăm lo cho cha mẹ mù loà.
Ông là một cƣ sĩ rất sùng tín của Phật; có lần Phật nhận lời mời của
ông thay vì của vua trị vì Benares. Nghe nói Phật Kassapa đến nhà
ông mỗi khi cần vật dụng gì bởi Ghaṭīkāra rất chăm lo cho ngài. Một
hôm lúc ông không có nhà, bà con đến dở nóc nhà ông đem về lợp
lều của Phật theo lời đề nghị của ngài. Nhà của ông trống trơn suốt
ba tháng nhƣng không có hột mƣa nào lọt vô vì lòng tịnh tín vô biên
của ông đối với Phật (1). Và, theo Nalapāna Jātaka (2) mƣa sẽ không
bao giờ rơi chỗ nhà ông suốt kiếp này.
Vào thời Ghaṭīkāra Bồ Tát là một Bàlamôn trẻ tên Jotipāla.
Jotipāla là bạn của Ghaṭīkāra nhƣng không có lòng tịnh tín với Phật
Kassapa. Một hôm Ghaṭīkāra rủ Jotipāla đi viếng Phật nhƣng chàng
không chịu khiến Ghaṭīkāra phải lôi chàng đi. Về sau Jotipāla gia
nhập Tăng Đoàn, nhƣng Ghaṭīkāra không thể đi theo vì có cha mẹ già
phải nuôi. Vua Kikī trị vì Benares bấy giờ nghe nói về đức hạnh của
941
Từ Điển Danh Từ Riêng Pāli
ông bèn truyền chở 500 xe gạo tốt, vân vân đến cho, nhƣng ông
không nhận nói rằng ông có đầy đủ rồi (3).
Sau khi mệnh chung, Ghaṭīkāra đắc quả Anahàm và sanh làm
Mahābrahma trên cõi Thiên Avihā. Ông truyền lại tám pháp mà
một tỳkheo phải thành tựu cho Phật Kassapa lúc Phật xuất thế làm
tỳkheo (5). Bình bát khất thực mà ông cung cấp cho Phật biến mất sau
khi Phật đƣợc Sujātā dâng cho bát cháo sữa (6).
Theo Saṃyutta Nikāya (7), Ghaṭīkāra có viếng Phật sau khi
ngài chứng đắc và Phật có nhắc lại tình bạn xƣa. Bấy giờ ông có đề
cập đến nhiều bạn khác nữa (ngoài Jotipāla) nhƣ Upaka,
Phalagaṇḍa, Pukkusāti, Bhaddiya, Khaṇḍadeva, Bāhuraggi, và
Piṅgiya. Họ có nghe Phật thuyết pháp, và sau khi mệnh chung sanh
về cõi Avihā. Ở đây ông đƣợc Phật gọi là Bhaggava.
(1)
Mil. 223 f. (2)
J. i. 172. (3)
M. ii. 46 ff.; S. i.
35 f.;Bu. xxv. 41; SnA. i. 152. (4)
Dĩ nhiên ông đã đắc quả
Tuđàhƣờn trƣớc khi mệnh chung (DhA. i. 380), nhƣng ông không
muốn ngƣời ta biết về các chứng đắc của ông (AA. i. 44).
(5)
J. i. 65; SnA. ii. 382; BuA. 236; VvA. 314. (6)
J.
i. 69. (7)
S. i. 35 f.; 60.
Nguồn và dẫn chiếu
-
Aṅguttara Nikāya Aṭṭhakathā
— COMMENTARY AA. i. 44
-
Buddhavaṃsa
— CANON_KHUDDAKA Bu. xxv. 41
-
Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā
— COMMENTARY BuA. 236
-
Dhammapada Aṭṭhakathā
— COMMENTARY DhA. i. 380
-
Jātaka
— CANON_JATAKA_TEXT J. i. 172
-
Jātaka
— CANON_JATAKA_TEXT J. i. 65
-
Jātaka
— CANON_JATAKA_TEXT J. i. 69
-
Majjhima Nikāya
— CANON_NIKAYA M. ii. 46 ff.
-
Milindapañha
— POST_CANONICAL Mil. 223 f.
-
Saṃyutta Nikāya
— CANON_NIKAYA S. i. 35 f.Số lần xuất hiện: 2
-
Vimānavatthu Aṭṭhakathā
— COMMENTARY VvA. 314
Publication: PUBLISH_NORMAL
Review: P2_EXTERNAL_MATCH_HIGH
Merge policy: BLOCKED_UNLESS_CONFIRMED
