Ma La
khoảng thế kỷ thứ 7 TCN – khoảng  thế kỷ thứ 4 TCN
Malla trong số Gaṇasaṅgha
Malla, Vajji (các vùng phụ thuộc của Licchavi trong Liên đoàn Vajjika) và các Mahajanapadas khác trong thời kỳ Hậu Vệ đà
Thủ đô	Kusinārā Pāvā
Ngôn ngữ chung	Prakrit
Tôn giáo	Lịch sử tôn giáo Vệ đà Phật giáo Kỳ Na giáo
Chính phủ	Cộng hòa
Gaṇa Mukhya
Thời kỳ lịch sử	Thời kỳ đồ sắt
• Thành lập	khoảng  thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên
• Tan rã	c.  thế kỷ thứ 4 TCN
thành công bởi   Ma-Kiệt-Đà
Hôm nay một phần của	Ấn Độ

Malla ( Prakrit : ???????????????????? Mallaī ; Pali : Malla ; tiếng Phạn : मल्ल ​ Malla ) là một bộ tộc Ấn-Aryan cổ đại ở tiểu lục địa phía đông bắc Ấn Độ , sự tồn tại của họ được chứng thực trong Thời đại đồ sắt . Dân số Malla, người Mallakas , được chia thành hai nhánh, mỗi nhánh được tổ chức thành một gaṇasaṅgha (một nước cộng hòa đầu sỏ quý tộc ), hiện được gọi là Cộng hòa Malla , là một phần của Liên đoàn Vajjika lớn hơn . ^[1]

Vị trí [ chỉnh sửa ]

Người Mallakas sống ở khu vực hiện nay thuộc quận Gorakhpur ở Ấn Độ , mặc dù biên giới chính xác của họ vẫn chưa được xác định. Những người hàng xóm của người Mallakas ở phía đông qua sông Sadānirā là người Licchavikas , những người hàng xóm của họ ở phía tây là người Sakyas , Koliyas , Moriyas và Kauśalyas , những người hàng xóm phía nam của người Mallakas là người Kālāmas và sông Gangā , và biên giới phía bắc của người Mallakas là dãy núi Himālaya . Lãnh thổ của người Mallakas là một vùng đất nằm giữa Vaidehas và Kauśalyas. ^[1]

Lãnh thổ của hai nước cộng hòa Malla được chia cắt bởi con sông có tên là Hiraññavatī trong tiếng Pāli , và Hiraṇyavatī trong tiếng Phạn , và hai nước cộng hòa Malla lần lượt có thủ đô tại Kusinārā , được xác định là ngôi làng hiện đại Kāsiā ở Kushinagar , và tại Pāvā (nay được gọi là Fazilnagar ). Kusinārā gần với thủ đô Sakya là Kapilavatthu về phía đông bắc, và Pāvā gần với thủ đô Licchavika là Vesālī. ^[1]

Tên [ chỉnh sửa ]

Bản dựng lại phỏng đoán về cổng chính của Kusinārā, thủ đô của một trong những nước cộng hòa Malla, vào khoảng năm 500 TCN dựa theo phù điêu ở Sanchi.

Thành phố Kusinārā vào thế kỷ thứ 5 trước Công nguyên theo một bức phù điêu thế kỷ thứ 1 trước Công nguyên ở Cổng phía Nam Bảo tháp Sanchi 1.

Người Mallaka được gọi là Malla trong văn bản Pāli , Malla​ī trong văn bản Jain Prākrit , và Malla trong văn bản tiếng Phạn . ^[1]

Lịch sử [ chỉnh sửa ]

Tư cách quốc gia [ chỉnh sửa ]

Người Mallaka là một bộ tộc Ấn-Aryan ở đồng bằng phía đông sông Hằng thuộc vùng văn hóa Đại Magadha . ^[2] [3] Tương tự như các nhóm dân cư khác của vùng văn hóa Đại Magadha , ban đầu người Mallaka không hoàn toàn theo Bà La Môn hóa mặc dù là một dân tộc Ấn-Aryan , nhưng giống như người Vaidehas, sau đó họ đã theo Bà La Môn hóa và chấp nhận chữ gotra Vāseṭṭha (trong tiếng Pali) hoặc Vaśiṣṭha (trong tiếng Phạn) . Vào một thời điểm nào đó, người Mallaka bị chia thành hai nước cộng hòa riêng biệt với thủ đô tương ứng là Kusinārā và Pāvā, có thể là do bất ổn nội bộ, và từ đó trở đi mối quan hệ giữa hai nước cộng hòa Mallaka vẫn không mấy thân thiện. Tuy nhiên, cả hai nước cộng hòa Mallaka đều trở thành thành viên của Liên minh Vajjika do Licchavi lãnh đạo , trong đó, không giống như Vaidehas, họ duy trì quyền chủ quyền của riêng mình vì họ chưa bị Licchavika chinh phục, và Mallakas có quan hệ hữu nghị với Licchavika, Vaidehas và Nāyikas , những thành viên khác của liên minh này. ^[1]

Tuy nhiên, đôi khi căng thẳng giữa người Mallaka và người Licchavika vẫn nảy sinh, chẳng hạn như trường hợp của người đàn ông tên Bandhula, một người Mallaka, nhờ được học hành ở Takṣaśilā , đã đề nghị phục vụ với tư cách là một vị tướng cho vua Kauśalya Pasenadi để duy trì mối quan hệ tốt đẹp giữa Mallakas và Kosala. Bandhula, cùng với vợ là Mallikā, đã xâm phạm bể thiêng Abhiseka-Pokkharaṇī của Licchavikas, dẫn đến xung đột vũ trang giữa Kauśalyas và Licchavikas. Bandhula sau đó bị Pasenadi sát hại một cách xảo trá cùng với các con trai của mình , và để trả thù, một số người Mallaka đã giúp con trai của Pasenadi là Viḍūḍabha chiếm đoạt ngai vàng của Kosala để trả thù cho cái chết của Bandhula, sau đó Pasenadi chạy trốn khỏi Kosala và chết trước cổng của đền. Thủ đô Māgadhī của Rājagaha . ^[1]

Đức Phật đến Pāvā ngay sau khi người Mallakas ở đó khánh thành santhāgāra mới mà họ đặt tên là Ubbhataka. Từ Pāvā, Đức Phật và các đệ tử của Ngài đi đến Kusinārā, và trên đường đi họ băng qua hai con sông, con sông đầu tiên có tên là Kakutthā trong tiếng Pali và Kukustā trong tiếng Phạn, và con sông thứ hai là Hiraññavatī , phân chia hai nước cộng hòa Mallaka. Đức Phật đã trải qua những ngày cuối cùng của mình tại cộng hòa Malla của Kusinārā, và khi ngài cử Ānanda đi thông báo cho những người Mallaka của Kusinārā về cái chết sắp xảy ra của ngài, Ānanda thấy Hội đồng Mallaka đang tổ chức một cuộc họp về các vấn đề công cộng tại santhāgāra của họ. ^[1]

Bản đồ phía đông đồng bằng sông Hằng trước cuộc chinh phục của Ajātasattu
(Malla được hiển thị trong Liên minh Vajjika)

Bản đồ phía đông đồng bằng sông Hằng sau cuộc chinh phục của Ajātasattu đối với Liên đoàn Vajjika và Moriya

Khi Ānanda lại đến Mallakas ở Kusinārā để thông báo cho họ về sự nhập diệt của Đức Phật, lần này ông thấy họ đang tổ chức một cuộc họp để thảo luận về lễ tang của Đức Phật ở santhāgāra. Sau khi Đức Phật được hỏa táng, hài cốt của Ngài được tôn kính tại thánh đường Kusinārā trong bảy ngày, và chính tại thánh đường này mà các Mallaka của Kusinārā đã tiếp đón các sứ thần của Magadha , Licchavi , Shakya , Buli , Koliya , Mallakas của Pāvā và Moriya. , tất cả đều đến Kusinārā để đòi phần xá lợi của Đức Phật. Licchavikas, Mallakas và Sakyas có thể yêu cầu chia sẻ xá lợi, nhưng các thành viên khác của Liên minh Vajjika, Vaidehas và Nāyikas , không nằm trong số các quốc gia yêu cầu chia sẻ vì họ là phụ thuộc của Licchavikas mà không có họ. chủ quyền của mình, và do đó không thể đưa ra yêu sách của mình trong khi Licchavi thì có thể. Người Mallaka ở Pāvā là những người đầu tiên dẫn quân đến Kusinārā, và họ đưa ra yêu sách của mình đối với các di vật bằng những lời lẽ thô lỗ và thù địch. Cuối cùng, mỗi nước cộng hòa Malla đã nhận được một phần xá lợi của Đức Phật và xây dựng bảo tháp của riêng mình và tổ chức các bữa tiệc riêng để kỷ niệm sự kiện này. ^[1] [4]

Sau khi Jain Tīrthaṅkara thứ 24 qua đời , Mahāvīra , người Mallaka và người Licchavika đã cùng nhau tổ chức lễ hội ánh sáng để tưởng nhớ sự ra đi của ông. ^[1]

Từ chối [ chỉnh sửa ]

Mối quan hệ của Licchavikas, người lãnh đạo Liên minh Vajjika mà Mallakas là một phần, với nước láng giềng phía nam của họ, vương quốc Magadha , ban đầu rất tốt, và vợ của vua Māgadhī Bimbisāra là công chúa Vesālia Vāsavī, con gái của họ. của Simha, con trai của Licchavika Nāyaka Sakala. Tuy nhiên, thỉnh thoảng vẫn có những căng thẳng giữa Licchavi và Magadha, chẳng hạn như sự cạnh tranh ở thủ đô Mallaka của Kusinārā về việc giành lại xá lợi của Đức Phật sau khi ngài nhập diệt. ^[5]

Trong một trường hợp khác, người Licchavika đã từng xâm lược lãnh thổ Māgadhī từ khắp Gaṅgā , và tại một thời điểm nào đó, mối quan hệ giữa Magadha và Licchavi đã xấu đi vĩnh viễn do người Licchavika đã phạm tội nghiêm trọng đối với vua Māgadhī Bimbisāra. ^[5]

Sự thù địch giữa Licchavi và Magadha tiếp tục dưới sự cai trị của Ajātasattu , con trai của Bimbisāra với một công chúa Licchavika khác, Vāsavī, sau khi anh ta giết Bimbisāra và chiếm đoạt ngai vàng của Magadha. Cuối cùng, Licchavi ủng hộ một cuộc nổi dậy chống lại Ajātasattu bởi em kế của ông và thống đốc Aṅga , Vehalla, con trai của Bimbisāra với một người vợ Licchavika khác của ông, Cellanā, con gái của Ceḍaga , người đứng đầu cả hai nước cộng hòa Licchavi và Liên đoàn Vajjika; Bimbisāra đã chọn Vehalla làm người kế vị sau khi Ajātasattu không còn được sủng ái sau khi Ajātasattu bị bắt quả tang âm mưu chống lại ông, và Licchavikas đã cố gắng đặt Vehalla lên ngai vàng của Magadha sau khi Ajātasattu chiếm đoạt và đã cho phép Vehalla sử dụng thủ đô Vesālī của họ làm căn cứ cho cuộc nổi dậy của mình. Sau thất bại của cuộc nổi dậy này, Vehalla tìm nơi ẩn náu tại nơi ở của ông nội mình ở thủ đô Licchavika và Vajjika của Vesālī, sau đó Ajātasattu liên tục cố gắng thương lượng với Licchavikas-Vajjikas. Sau khi những nỗ lực đàm phán lặp đi lặp lại của Ajātasattu kết thúc trong thất bại, ông tuyên chiến với Liên minh Vajjika vào năm 484 trước Công nguyên. ^[5]

Căng thẳng giữa Licchavi và Magadha càng trở nên trầm trọng hơn do Liên đoàn Vajjika do Licchavika lãnh đạo thường xuyên thu thập tất cả các vật có giá trị từ Koṭigāma và không để lại gì cho Māgadhīs. Vì vậy Ajātasattu quyết định tiêu diệt Liên đoàn Vajjika để trả thù, nhưng cũng bởi vì, là một người xây dựng đế chế đầy tham vọng có mẹ Vāsavī là công chúa Licchavika dòng dõi Vaidehī, ông quan tâm đến lãnh thổ của vương quốc Mahā-Videha trước đây mà lúc đó là một phần của Liên đoàn Vajjika. Sự thù địch của Ajātasattu đối với Liên đoàn Vajjika cũng là kết quả của các hình thức tổ chức chính trị khác nhau giữa Magadha và Liên đoàn Vajjika, với liên minh trước là quân chủ và sau là cộng hòa, không khác gì sự phản đối của vương quốc Sparta của Hy Lạp cổ đại đối với hình thức dân chủ. của chính phủ ở Athens và sự thù địch giữa vị vua Macedonia cổ đại Philip II với các nước cộng hòa Athen và Theban . ^[5]

Là những thành viên quan trọng của Liên minh Vajjika, các nước cộng hòa Malla cũng bị đe dọa bởi Ajātasattu, và Vajjika Gaṇa Mukhya Ceḍaga đã tổ chức các cuộc tham vấn chiến tranh với các rājā s của Licchavika và Mallikas trước khi cuộc chiến bắt đầu. Do đó, Mallakas đã chiến đấu cùng các bộ lạc liên minh khác của liên minh chống lại Magadha. Lực lượng quân sự của Liên minh Vajjika ban đầu quá mạnh khiến Ajātasattu không thể thành công trước họ, và ông phải nhờ đến ngoại giao và âm mưu trong suốt một thập kỷ để cuối cùng đánh bại Liên minh Vajjika vào năm 468 TCN và sáp nhập các lãnh thổ của nó, bao gồm Licchavi, Videha và Nāya, vào vương quốc Magadha. Người Mallaka cũng trở thành một phần của đế chế Māgadhī của Ajātasattu, mặc dù họ được phép có một mức độ tự chủ hạn chế về mặt quản lý nội bộ và họ không còn tồn tại như một bộ tộc cộng hòa khi triều đại Maurya cai trị Magadha hoặc ngay sau đó. ^{[5] [4] [1]}

Tổ chức chính trị xã hội [ chỉnh sửa ]

Các thể chế Cộng hòa [ chỉnh sửa ]

Hội đồng [ chỉnh sửa ]

Cũng giống như Vaidehas, Licchavikas và Nāyikas, người Mallakas là một bộ tộc kṣatriya , và mỗi nước cộng hòa của Mallakas được tổ chức thành một gaṇasaṅgha (một nước cộng hòa đầu sỏ quý tộc ), có một Hội đồng cầm quyền bao gồm những người đứng đầu các gia tộc kṣatriya thuộc về Vāseṭṭha / Vaśiṣṭha gotra , và được phong tước hiệu rājā s. Vị trí của rājā là cha truyền con nối, và sau cái chết của một trong số họ, con trai cả của ông sẽ kế vị ông bằng cách được giới thiệu vào Hội đồng sau một buổi lễ được tổ chức cho các Mallakas của Kusinārā, tại Makuṭa-bandhana , một ngôi đền nắm giữ một ý nghĩa chính trị quan trọng đối với nền cộng hòa (người Mallakas ở Pāvā có một ngôi đền tương tự của riêng họ). Tương tự như của Licchavikas, Đại hội đồng Mallaka có số lượng lớn thành viên, và các cuộc họp hiếm khi có tất cả họ tham dự. ^[1]

Các nước cộng hòa Mallaka, giống như các gaṇasaṅgha khác của Liên đoàn Vajjika, đã tổ chức các cuộc họp Đại hội đồng và Hội đồng của họ tại santhāgāras của riêng họ . ^[1]

Các Hội đồng [ chỉnh sửa ]

Giống như Licchavika, các Hội đồng Mallaka hiếm khi họp trong khi các hội đồng bên trong của các Hội đồng, Hội đồng Mallaka, bao gồm bốn thành viên cho Mallaka của Kusinārā và năm thành viên cho Mallaka của Pāvā, họp thường xuyên hơn và thực hiện quản lý công cộng trong mỗi nước cộng hòa. Các Hội đồng này là các cơ quan có chủ quyền của các nước cộng hòa Mallaka. ^[1]

Hải quan [ chỉnh sửa ]

Manusmṛiti gọi người Mallaka là Vrāṭyakṣatriya , nghĩa là kṣatriya chưa được điểm đạo, bởi vì họ không thực hành các truyền thống Vệ Đà chính thống. ^[1]

Xem thêm [ sửa ]

Lịch sử Nam Á
trình diễn Đề cương
trình diễn Lịch sử dân tộc
trình diễn Lịch sử khu vực
trình diễn Lịch sử chuyên ngành
v t e

• Các Vương quốc Ấn Độ cổ đại
• cây Mallabhum

Tài liệu tham khảo [ chỉnh sửa ]

Nguồn [ chỉnh sửa ]

• Sankrityayan, Rahul (2010). "Buddhacharya" - Cuộc đời và lời dạy của Đức Phật (bằng tiếng Hindi). Gautam Book Centre. ISBN 9789380292175.
• Sharma, JP (1968). Các nước cộng hòa ở Ấn Độ cổ đại, C. 1500 TCN-500 TCN . Leiden, Hà Lan: EJ Brill. ISBN 978-9-004-02015-3.

Đọc thêm [ chỉnh sửa ]

• Gorakhpur Janpad aur Uski Kshatriya Jatiyon Ka Itihaas Bởi Tiến sĩ Rajbali Pandey, trang 291–292
• Kshatriya Rajvansh của Tiến sĩ Raghunath Chand Kaushik
• Bhagwan Buddh ke Samkalin Anuyayi tatha Buddha Kendra Tác giả Tripatkacharya, Mahopadhyaya Bikshu Buddhamitra, trang 274–283.